Author: partizpan

  • Հապալաս

    Հապալասը (Հապալասենի մրտենական, անգլ.՝ European blueberry, Bilberry, ռուս.՝ Черника, լատ.՝ Vaccinium myrtillus) ցածրահասակ թուփ է: Բնական պայմաններում տարածված է Կովկասում, Արևմտյան Եվրոպայում, Փոքր Ասիայում, Հյուսիսային Մոնղոլիայում, Հյուսիսային Ամերիկայում, Սիբիրում:

    Հայաստանում հանդիպում է հյուսիսարևելյան անտառային շրջաններում, որտեղ աճում է մերձալպյան և ալպյան գոտիներում։

    Ուտելի պտուղները չափազանց արժեքավոր են. օգտագործվում են ինչպես թարմ, այնպես էլ վերամշակված վիճակում։ Մեծ է նաև մրտենական հապալասի բուժիչ նշանակությունը։ Օգտագործում են ստամոքսային հիվանդությունների, բրոնխների կատարի, ռախիտի, շաքարախտի դեպքում։ Հատապտուղներում պարունակվում է 7 % շաքար, մինչև 1,2 % թթուներ, 1,4 % ազոտական նյութեր, պեկտին, խեժ, դաբաղանյութեր և ներկանյութեր։ Սերմերի մեջ մինչև 30 % ճարպ է պարունակվում, տերևներում միրտիլլին (որը ներգործում է ինսուլինի նման), 7% դաբաղանյութեր։

    Հապալասն ունի մի շարք ձևեր, որոնք միմյանցից տարբերվում են պտուղների գույնով (սպիտակ, կարմիր, սև՝ առանց կապտավուն խավի), տերևների ձևով (մանր, կլոր, լայն-ձվաձև) և այլն:

    Սերմից հապալաս աճեցնելը

    • Ցանելու լավագույն ժամկետը վաղ գարունն է;
    • Մինչև ցանելը սերմերի ստրատիֆիկացիան (սառնարանի բանջարեղենի հարկաբաժնում 1-3 ամիս պահելը) բարձրացնում է դրանց ծլողունակությունը;
    • Ցանել առնվազն +15.5 °C ջերմության հասած հողում;
    • Հողը պետք է լավ դրենաժ ունենա և թեթև թթվային լինի;
    • Ցանել մոտ 6 մմ խորությամբ;
    • Սերմերի ծլելը՝ մինչև 3 ամսում;
    • Մշտական տեղի լուսավորությունը՝ լիարժեք արև։
    Ինչպես ցանել

    Հապալասի սերմերը պետք է ցանել տորֆամամուռով (սֆագնում) լի կոնտեյների մակերեսին, հետո ծածկել մոտ 6 մմ խորությամբ հողի շերտով։ Ցանքը պետք է միշտ խոնավ պահել և թույլ տալ, որ ծիլերը մամուռում աճեն, հասնելով մինչև 5-ից 7.5 սմ հասակի:

    Ծաղկաթաղարում հապալաս աճեցնելը

    Հապալասը ծաղկաթաղարում աճեցնելն այնքան հեշտ է և արդյունավետ, որ իմաստ ունի փորձել, նույնիսկ եթե հակաօքսիդիչներով հարուստ այս բույսը այգում աճեցնելու համար բավարար տեղ կա: Ծաղկաթաղարում աճող հապալասենին կարող է ծաղկել և պտուղաբերել 6-8 ժամ արևի լիարժեք լուսավորություն ունեցող ցանկացած տարածքում: Միայն մի կարևոր պայման կա՝ խաչաձև փոշոտման համար, միմյանցից 60-90 սմ հեռավորության վրա 2-3 հապալասենի պետք է աճեն։

    Աճեցնելու պայմանները

    • Հասուն բույսի ծաղկաթաղարը պետք է առնվազն 46 սմ խորություն ունենա։ Լավ դրենաժը պարտադիր է;
    • Հապալասենին շատ թթու հողի կարիք ունի։ Անհրաժեշտ է հողախառնուրդի pH 4.0-4,8 մակարդակ, որպեսզի բույսը կարողանա ջուր ու սննդանյութեր կլանել հողից և պտղաբերի։ Բնականաբար, այգում այդպիսի հող հազիվ թե ճարվի։ Ծաղկաթաղարի մեջ տնկելը հնարավորություն է տալիս ավելի լավ վերահսկել հողախառնուրդի թթվայնության մակարդակը: Կարելի է պատրաստի հողախառնուրդ գնել կամ պատրաստել ինքնուրույն։ Հողի ճիշտ խառնուրդով սկսելու համար, ծաղկաթաղարի մոտ 2/3-ը լցնում են սովորական բույսերի համար նախատեսված հողախառնուրդ, հետո ավելացնում են թթվասեր բույսերի համար նախատեսված հողախառնուրդ (հարմար են ռոդոդենդրոնների, ազալիաների և կամելիաների համար վաճառվող հողախառնուրդները):

    Եթե պատրաստի թթվային հողախառնուրդ չկա, կարելի է օգտվել ԱՄՆ Կոռնելի համալսարանի մշակած բաղադրատոմսից՝ հավասար մասերով խառնել տորֆամամուռն ու վերմիկուլիտը, ապա ավելացնել 11-5-11 փոշի պարարտանյութ: Ստացված հողախառնուրդի pH մակարդակը ստուգելուց հետո, անհրաժեշտության դեպքում, կամ բարձրացնում են թթվայնությունը երկաթի սուլֆատ հավելելով, կամ էլ իջեցնում կրաքարով։

    Մեկ այլ բաղադրատոմս էլ կա։ Հավասար մասերով խառնում են պարտեզի հողը, փտած գոմաղբն ու խաշար ավազը։ Այնուհետև ստուգում են ստացված հաղախառնուրդի թթվայնությունն ու, անհրաժեշտության դեպքում, ավելացնում են երկաթի սուլֆատ՝ թթվայնությունը բարձրացնելու համար:

    • Հապալասենին առատ ոռոգման կարիք ունի, բայց դրան դուր է գալիս նաև ավազոտ, լավ ջրահեռացնվող հողը: Այլ կերպ ասած, դրանք չեն սիրում նստել ջրի մեջ, այնպես որ հողը պետք է պահել մշտապես խոնավ, բայց ոչ թաց:
    • Հապալասենին պետք է օրական 6-8 ժամ արևի լիարժեք լուսավորություն ունենա։
    • Շատ պարարտացնելու կարիք չկա։ Վաղ գարնանը, մեկ անգամ, գերադասելի է օրգանական պարարտանյութով, պարարտացումը լիովին բավարար է։ Շատ կարևոր է պարբերաբար ստուգել և կարգավորել հողի թթվայնությունը։

    Հղումներ

  • Հապալաս կապույտ

    Կապույտ հապալասենին (անգլ.՝ Bog bilberryBog blueberry, ռուս.՝ Голубика, լատ.՝ Vaccinium uliginosum) ապալասազգիների ընտանիքից սերված, տերևաթափ 0,3-1 մ բարձրությամբ փոքր թուփ է։ Դարչնագորշավուն կեղևով, գլանաձև ճյուղերով, էլիպսաձև տերևներով, դուրեկան բուրմունք ունեցող ծաղիկներով, գնդաձև պտուղներով այս թուփը ծաղկում է հունիս- հուլիս ամիսներին։ Տարածված է Կովկասում , Կորեայում, Ճապոնիայում և Փոքր Ասիայում։ Հայաստանում տարածված է միայն Սևանի ավազանում։ Աճում է ծովի մակերևույթից 2000-2300 մ բարձրությունների վրա։
    Պտուղը 5-17 մմ տրամագիծ ունեցող հատապտուղ է` բաց կապույտից մինչև գրեթե սև գունավորմամբ, ունի ոչ շատ քաղցր՝ մի փոքր թթվությամբ համ:
    Ստամոքսի խանգարումների դեպքում օգտործում են նրա պտուղները և տերևները։ Մեղրատու բույս է։ Բազմանում են հիմնակակնում սերմերի և սողացող ընձյուղների արմատակալման միջոցով։
    Հայաստանի բնակլիմայական պայմաններում մշակության համար նպատակահարմար են կապույտ հապալասենու “Դուկե”, “Բլու Քրոպ”, “Բլու Գոլդ”, “Լիբերթի”, “Էլիոթ”, “Պատրիոտ”, “Չանդլեր” սորտերը:

    10 ցնցող փաստ հապալասի մասին

    Հապալասը այն հատապտուղն է, որը մարդուն  ապահովում է  վիտամինների պահուստով ողջ տարվա համար:
    1. Թիվ 1 հակաօքսիդանտն է և պաշտպանում է քաղցկեղից. բարձր ակտիվության հակաօքսիդանտները հապալասներում այնքան շատ են (ավելի շատ քան որևէ այլ հատապտղում կամ մրգում), որ այն հետազոտել են և եզրակացրել. հապալասը խոչընդոտում է քաղցկեղի առաջացմանը:
    2.  Թեթև լուծողական. Հապալասը կարգավորում է աղեստամոքսային տրակտի աշխատանքը, ազատում է փորկապությունից (դրա համար խորհուրդ է տրվում նաև եփել տերևները):
    3.  Անցկացնում է  աչքերի տակի կապտությունը և մաշկի բորբոքվածությունը. Մաշկի շատ խնդիրներ առաջանում են ենթաստամոքսային գեղձի խաթարված աշխատանքից: Հապալասը կարգավորում է ենթաստամոքսային գեղձի աշխատանքը:
    4.  Նպաստում  է ուղեղի աշխատանքին. Հապալասում պարունակվող վիտամինները խանգարում են ուղեղի բջիջների` նեյրոնների մահացությանը, այսպիսով պահպանելով կենտրոնական նյարդային համակարգ առողջությունը:
    5.  Հապալասը լավ է շաքարային դիաբետով տառապողների համար, քանի որ այն իջեցնում է  շաքարի մակարդակը արյան մեջ:
    6.  Հապալասը վերականգնում է տեսողությունը: Եթե դուք ակտիվորեն ուտեք հապալաս, ապա կզգաք, թե ինչպես է նվազում աչքերի հոգնածությունը:
    7.  Հապալասը օգնում  է նիհարել. Փորձեք մեկ անգամ սնունդը փոխարինել 150-200 գրամ հապալասով. արդյունքը ուղղակի կշշմեցնի ձեզ:
    8.  Վերականգնում է միզասեռային համակարգի աշխատանքը: Եթե գիտեք, թե ինչ է ցիստիտը, ապա իմացեք, որ հապալասը դրա դեմ ուղղված դեղ է: Այն ոչ միային դուրս է  բերում բակտերիաները միզասեռային համակարգից, այլ նաև կանխարգելում է դրանց հետագա առաջացումը:
    9.  Հապալասը ամրացնում է սիրտը և անոթները: Այն վերացնում է  վատ խոլեստերինը, այն, ինչ պետք է  սրտանոթային շատ հիվանդությունների ժամանակ: Այն նաև ամրացնում է սրտի մկանները:
    10.  Երջանկության, առողջության և երկար տարիների կյանքի համար. Եթե դուք տարվա համապատասխան ժամանակ շատ ուտեք հապալաս, ապա կլինեք և’ առողջ, և’ էներգիայով լեցուն, և’ երջանիկ: Հապալասը հիանալի վերականգնում է նյարդային բջիջները և  հզոր իմպուլս հաղորդում:
    Հղումներ
  • Շեֆլերա

    Շեֆլերան (անգլ.՝ Schefflera, ռուս.՝ Шеффлера, լատ.՝ Schéfflera) ամենատարածված դեկորատիվ բույսերից է: Արալիևների ընտանիքի ներկայացուցիչ է և աճում է Ասիայի արևելյան ու հարավ արևելյան երկրներում, Ավստրալիայում, Նոր Գվինեայում և Խաղաղ օվկիանոսի կղզիներում: Շեֆլերան ունի 250-300 տարատեսակ: Ճառագայթատերև և աստղատերև շեֆլերան (Schefflera actinophylla) ամենահայտնին է և լայն տարածվածը:
    Շատ գեղեցիկ  և յուրօինակ ձևավոր տերևներ ունի, որոնք բացված հովանոցի նման են: Բնության մեջ բավականին բարձրահասակ, մշտականաչ տերևներով ծառ կամ թուփ է: Տնային  պայմաններում էլ այն պատկառելի չափերի է հասնում:
    Շեֆլերան կարող է հարմարվել նաև քիչ լուսավոր և ցուրտ սենյակներում, բայց հարմարավետ պայմաններում այն ցույց է տալիս իր ողջ հմայքը: Նրան խնամելը դժվար չէ, կարևորը ճիշտ տեղն ընտրելն  և նրա փոքրիկ պահանջները բավարարելն է:
    Շեֆլերան բարելավում է տան էկոլոգիական վիճակը, հագեցնում է օդը թթվածնով, օզոնով, բարձրացնում է օդի խոնավությունը: Այս բույսը հանգստացնող հատկություն ունի. սպունգի պես ներծծում է շրջակա միջավայրի բացասական էներգիան:
    ԽՆԱՄՔԸ
    Լուսավորություն. պայծառ, ցրված լույս;
    Օդի ջերմաստիճանը. ամռանը՝ ամենաբարենպաստ ջերմաստիճանը՝ 20°C է, ձմռանը՝ 15-17°;
    Օդի խոնավությունը.  բարձր, ցանկալի է երկու օրը մեկ ցողել
    Ջրելը. գարնանը և ամռանը՝ հողի վերին շերտի չորանալուց երկու օր անց, ձմռանը՝ սահմանափակ
    Սնուցումը. գարնանից սկսած մինչև ուշ աշուն սնուցել երկու շաբաթը մեկ դեկորատիվ բույսերի համար նախատեսված պարարտանյութերով;
    Հողը. պետք է ջրաթափանց լինի, թեթև և բերրի: Լավագույն կազմությունը`   3 մաս ճմահող, մեկ մաս տորֆային հող և 1,5 մաս գետի խոշոր ավազ;
    Բազմացումը. բազմացնում են մինչև 10սմ երկարությամբ կտրոններով, ավելի լավ է այն բազմացնել գարնանը, երբ օդի ջերմաստիճանը հասնում է 24 °C;
    Աճը. բավականին արագ է աճում, ամռան ընթացքում հեշտությամբ 30 սմ  և ավելի;
    Ծաղկելը. Առավելապես ծաղկում է բնության մեջ , ծաղիկները նման են ութոտնուկի շոշափուկներին: Պտուղները, ծաղիկները և կոկոնները բույսի տարբեր տեսակների մոտ տարբեր գույների են`   կարմիր, դեղնավուն, նարնջագույն, սպիտակ կամ  մորու գույնի;
    Հնարավոր դժվարությունները. ամռանը շատ շոգի պայմաններում կամ ձմռան շատ ցածր ջերմաստիճանի և շատ ջրելու դեպքում կարող են թափվել տերևները: Ոչ բավարար լուսավորության ժամանակ տերևները խունանում են, իսկ շատ լուսավորության ժամանակ նրանց վրա հայտնվում են բաց բծեր:

    Շեֆլերայի տեսակները

    Շեֆլերա ջանին

    Շեֆլերա ջանին ամենագեղեցիկ ենթատեսակներից է:  Կարող է հասնել մինչև 2 մետր բարձրության: Խայտաբղետ, դեղնականաչավուն տերևներով բույսը թարմություն ու գեղեցկություն է կհաղորդի ցանկացած ինտերիերի:
    Շեֆլերա ջանին առանց առանձնահատուկ խնամքի, հեշտությամբ աճում է տաք և խոնավ միջավայրում, պայծառ լուսավորված, բայց արևի ուղիղ ճառագայթներից պաշտպանված տեղում:

    Խնամքի առանձնահատկությունները

    1. Ձմռանը սենյակում օդի ջերմաստիճանը պետք է լինի +14°С ոչ ցածր, իսկ ամռանը ամենահարմարավետ ջերմաստիճանը +25°С է:
    2. Ջրելը պետք է չափավոր լինի, ջրախեղդ անելով կարող եք շատ շուտ զրկվել շեֆլերայից: Մյուս կողմից չի կարելի թույլ տալ հողի լրիվ չորանալը:
    3. Պարբերաբար ջրով ցողել պետք է: Խոնավ միջավայր ապահովելու համար, կարելի է նաև բույսը ծաղկամանով տեղադրել ջրով ու խիճով լի լայն ամանի մեջ:
    4. Փոշոտ միջավայրում լավ կլինի խոնավ սպունգով պարբերաբար մաքրել տերևները:
    5. Շաբաթը մեկ ունիվերսալ կամ օրգանական պարարտանյութերով լրացուցիչ սնուցման կարիք ունի բուռն աճի շրջանում: Ձմռանը լրացուցիչ սնուցման կարիք չկա:

    Բազմացումը

    Շեֆլերա ջանին կարելի է բազմացել՝

    • կտրոններով;
    • սերմերով;
    • ճյուղը արմատավորելով:

    Կիսափայտացած կտրոնները մշակում են արմատակալման խթանիչով և տնկում ավազից ու տորֆից բաղկացած, խոնավ սուբստրատի մեջ: Տնկիները ծածկում են ապակով կամ ցելոֆանով, ապահովում են միջավայրի + 22°С հնարավորին չափ կայուն ջերմաստիճան:.
    Սերմերով բազմացնում են շատ հազվադեպ: Ցանում են վաղ գարնանը՝ ապահովելով ջերմոցային պայմաններ և օդի ոչ պակաս քան +18°С ջերմություն:
    Շեֆլերան ինքնուրույն “ձագեր” չի առաջացնում: Ճյուղի վրա արմատներ ստանալու համար, դրա վրա կեղևի փոքր կտրվածք է արվում, որի վրա դրվում է խոնավ մամուռ ու փաթաթվում ցելոֆանով: Մամուռը միշտ խոնավ պետք է պահվի: Ճյուղը կարմատակալի 2 ամսում, ինչից հետո այն կտրում ու տնկում են առանձին ծաղկամանի մեջ:

    Հողախառնուրդը

    Շեֆլերաների համար հարմար է արմավենիների համար նախատեսված հողախառնուրդը:
    Հողախառնուրդն ինքնուրույն պատրաստելու համար վերցնում են՝

    Ծաղկամանը, որտեղ տնկում կամ տեղափոխում են շեֆլերան պետք է ունենա լավ դրենաժ՝ 3-8 սմ խորությամբ:

    Հիվանդություններ և վնասատուներ

    Շեֆլերա ջանինի հիվանդությունները հիմնականում վատ պայմանների ու խնամքի հետևանք են լինում:
    Օրինակ,

    • զանգվածային տերևաթափ կարող է լինել օդի ցածր ջերմաստիճանի կամ ջրախեղդ լինելու հետևանքով:
    • շագանակագույն բծերը կամ խամրած գույները միջանցահովերի կամ վատ ոռոգման հետևանք են:
    • արմատի նեխելը կապվաած է չափից շատ ջրելու հետ:

    Վնասատուներն են՝ բշտիկոտները (տրիպսերը, thrips, трипсы), տիզերը (клещи), վահանակիները (վահանամիջատ, щитовока). Դրանցից ազատվելու ամենապարզ ձևը բույսի տերևները օճառաջրով լվանալն է:  Եթե չօգնեց, պետք է կիրառել հատուկ քիմիկքտներ:

    Հղումներ
  • Տան օդը խոնավացնող բույսեր

    Ինչո՞վ է վնասակար տան չոր օդը

    Ջրազուրկ օդը չորացնում է մարդու մաշկը և լորձաթաղանթները, ինչը բերում է օդում առկա բազմաթիվ վիրուսների նկատմամբ դիմադրողականության անկմանը և տարբեր հիվանդությունների՝ օրինակ, հայմորիտի ու սինուսիտի զարգացմանը։ Անբավարար խոնավությունը չի նպաստում  նաև տան կահույքի ու գրքերի երկարատև պահպանմանը։

    Մարդու համար օդի խոնավության լավագույն տիրույթը 40-60%-ն է։
    Չափից շատ՝ 70%-ից բարձր խոնավությունն էլ է վնասակար, այն նպաստում է բորբոսների առաջացմանը և դառնում ալերգիկ ռեակցիաների պատճառ։

    Ինչպես խոնավացնել տան օդը

    Տան օդը խոնավացնելու տարբեր միջոցներ կան՝ սկսած օդը խոնավացնող էլեկտրական հատուկ սարքերից, վերջացրած օդը պարբերաբար ջրցողով խոնավացնելով կամ ջեռուցման սարքերի վրա թաց շորեր փռելով։  Բայց, թե՛ էժանության, թե՛ էսթետիկ լինելու առումով, ամենաճիշտը սենյակներում օդը խոնավացնող բույսեր աճեցնելն է։
    Սկզբունքորեն, սենյակում ցանկացած բույս աճեցնելը նպաստում է օդի խոնավության բարձրացմանը, քանի որ ջրի գոլորշացում է տեղի ունենում թե՛ ծաղկամանի հողից, թե՛ բույսի տերևներից։ Սակայն կան բույսեր, որոնք առանձնահատուկ արդյունավետությամբ են կատարում օդը խոնավացնելու գործը։

    Օդը խոնավացնող լավագույն սենյակային բույսեր
    Ծոփոր (Մոնստերա, անգլ․՝ Monstera, ռուս.՝ Монстера, լատ.՝ Monstéra)

    Կարդալ Ծոփորի մասին ==>
    Գնել Ծոփոր ==>


    Բաղրջուկ (Չինական վարդ, անգլ․՝ Hibiscus, ռուս․՝  Гибискус, լատ․՝ Hibiscus)

    Կարդալ Բաղրջուկի մասին ==>
    Գնել Բաղրջուկ ==>


    Ցիպերուս հերթատերև (անգլ.՝ Umbrella papyrus, Umbrella sedge կամ Umbrella palm, ռուս.՝ Циперус очереднолистный, լատ.՝ Cyperus alternifolius)

    Կարդալ Ցիպերուսի մասին ==>
    Գնել Ցիպերուս ==>


    Բոստոնյան պտեր (Բոստոնյան ձարխոտ, անգլ․՝ Boston swordfern, Wild Boston fern, ռուս․՝ Нефролепис возвышенный, լատ․՝ Nephrolepis exaltata)

    Կարդալ Բոստոնյան պտերի մասին ==>
    Գնել Բոստոնյան պտեր ==>


    Քլորոֆիտում (անգլ.՝ Spider Plant, ռուս.՝ Хлорофитум, լատ.՝ Chlorophytum)

    Սաղարթավոր զարդաբույսերից լավագույն թեկնածուն արագաճ Քլորոֆիտումն է:
    Խնամելը շատ հեշտ է՝ ցրված լույս, ոչ առատ ջրարբիացում, նվազագույն լրացուցիչ սնուցում է պահանջում:
    Կարդալ Քլորոֆիտումի մասին ==>
    Գնել Քլորոֆիտում ==>


    Բաղեղ սովորական (անգլ.՝ English Ivy, Common Ivy, ռուս.՝ Плющ обыкновенный, լատ.՝ Hedera helix)

    Կարդալ Բաղեղ սովորականի մասին ==>
    Գնել Բաղեղ սովորական ==>


    Ֆիկուս կաուչուկաբեր (անգլ.՝ Ficus elastica, Rubber fig, Rubber bush, Rubber tree, Rubber plant, Indian rubber bush, ռուս.՝ Фикус каучуконосный, Фикус эластичный, լատ.՝ Ficus elastica)

    Կարդալ Կաուչուկաբեր ֆիկուսի մասին ==>
    Գնել Կաուչուկաբեր ֆիկուս ==>


    Ֆիկուս բենջամինա (անգլ․՝ Weeping fig, ռուս․՝ Фикус бенджамина, լատ․՝ Ficus Benjamina)


    Կարդալ Ֆիկուս բենջամինայի մասին ==>
    Գնել Ֆիկուս բենջամինա ==>


    Սանսևիերիա (Զոքանչի լեզու, անգլ.՝ Mother-in-law’s tongue, Devil’s tongue, Jinn’s tongue, Bow string hemp, Snake plant և Snake tongue, ռուս.՝ Сансевие́ра, Сансевье́ра, Тёщин язык, Щучий хвост, լատ.՝ Sanseviera)

    Կարդալ Զոքանչի լեզվի մասին ==>
    Գնել Զոքանչի լեզու ==>


     

  • Պտեր բոստոնյան

    Բոստոնյան պտեր (Բոստոնյան ձարխոտ, անգլ․՝ Boston swordfern, Wild Boston fern, ռուս․՝ Нефролепис возвышенный, լատ․՝ Nephrolepis exaltata

    Վերացնում է օդում գտնվող տոքսինների մեծամասնությունը, մանավանդ մրջնալդեհիդը (ֆորմալդեհիդ, formaldehyde) և քսիլոլը: Խոնավեցնում է սենյակի օդը:

    Հայրենիքը՝Հարավարևելյան Ասիայի արևադարձային անտառներ։
    Կենսաձևը՝Խոտաբույս
    Ընտանիքը՝ Davalliaceae
    Չափսերը՝Մինչև 70 սմ երկարությամբ, կախվող տերևներ։
    Ծաղկելը՝Չի ծաղկում։
    Լուսավորությունը Պայծառ, ցրված լույս։ Կարելի է աճեցնել ցերեկային լամպերի լուսավորությամբ՝ օրական 14-16 ժամ  լուսավորելով:
    Օդի ջերմաստիճանը՝Լավագույն միջակայքը 18-24 °С է: Ավելի ցածր ջերմաստիճանների դեպքում բույսը ստիպված մտնում է հանգստի ռեժիմ։  Անթույլատրելի է ջերմաստիճանի նվազումը 11 °С ցածր։
    Օդի խոնավությունը՝ Խոնավասեր է։ Ամռանը հաճախ ցողել։
    Ջրելը՝ Ամռանը չափավոր, հողը միշտ խոնավ լինի, ձմռանը, օդի ցածրջերմաստիճանի դեպքում, քիչ։
    Հողախառնուրդը՝ Պարարտ, չեզոք (pH):  (6.0-7.0) կամ թեթև թթվայնություն (pH): (5.0-6.0) ունեցող հող:

     

    Ապահովել լավ դրենաժ։

    Սնուցումը՝Աճի շրջանում, 2-3 շաբաթը մեկ։
    Ծաղկամանն ու տեղափոխումը՝1-3 տարին մեկ, լայն ու ոչ շատ խոր ծաղկամանների մեջ։
    Բազմացումը՝Թուփը կիսելով, բեղիկներով, սպորները (բեղմնիկները) ցանելով:
    Վնասատուներ՝Ալրատիզ, վահանամիջատ, սարդոստայնային տիզ:
    Աճեցնելու դժվարությունը՝Դյուրին է։
    Հղումներ
  • Թզենի

    Թզենի (անգլ․՝ Common Fig, Fig, ռուս․՝ Инжир, Фиговое дерево, Смоко́вница обыкнове́нная, լատ․՝  Fícus cárica)

    Հայրենիքը՝Փոքր Ասիա
    Կենսաձևը՝Ծառ
    Ընտանիքը՝Թթազգիներ
    Չափսերը՝ Սենյակային պայմաններում 60 սմ-ից մինչև 1,2 մ։
    Ծաղկելը՝ Սենյակային պայաններում չի ծաղկում։
    Լուսավորությունը՝ Պայծառ, ցրված լույս:
    Օդի ջերմաստիճանը՝Ամռանը՝ 18-22 °С, ձմռանը՝ 5-10 °С:
    Օդի խոնավությունը՝ Չափավոր,  60-70%։ Ամռանը ցողել։
    Ջրելը՝ Ամռանը առատ՝  երբ հողը չորանա 2-3 սմ խորությամբ։ Ձմռանը՝ քիչ։
    Հողախառնուրդը՝ Պարարտ, չեզոք կամ թեթև թթվայնություն ունեցող հող․

     

    Այլ տարբերակ․

    Ապահովել լավ դրենաժ։

    Ծաղկամանն ու տեղափոխումը՝Երիտասարդ ծառերը տեղափոխում են ամեն տարի, մյուսներն ըստ անհրաժեշտության (3-4 տարին մեկ)։
    Բազմացումը՝Կտրոններով, սերմերով:
    Վնասատուներ՝Ալրատիզ, վահանամիջատ, սարդոստայնային տիզ:
    Աճեցնելու դժվարությունը՝Միջին։
    Թուզ, Fig, Инжир, Фиг
    Հղումներ
  • Կոկեդամա

    Կոկեդաման բույսերի աճեցման բոնսայ արվեստի ժամանակակից ուղղություններից մեկն է։ Այն սկզբնավորվել է մոտ 20 տարի առաջ Ճապոնիայում և արագ տարածում է ստացել ողջ աշխարհում։ Կոկեդամա ճապոներեն նշանակում է մամռակալած գունդ։ Ի տարբերություն իրական բոնսայի, որի ստեղծման համար մեծ ջանքեր և ժամանակ է պահանջվում, կոկեդաման բույսերի սիրահարներին հնարավորություն է ընևեռում անմիջապես դիտել և հիանալ իրենց աշխատանքի արդյունքով։ Ոմանք իրավացիորեն կոկեդաման կոչում են անհամբերների բոնսայ։

    Կոկեդամայի համար ծաղկաման կամ ծաղկաթաղար պետք չէ, բույսի արմատը հողագնդում է, որը պատում են մամուռով։ Այդպես ստեղծված կոմպոզիցիաները բավականին յուրահատուկ տեսք ունեն և կսազեն ցանկացած ինտերիերի։


    В новом направлении кокедама нет каких-то строгих правил по ассортименту растений или способу формирования «моховые кочки». Поэтому каждый человек, желающий создавать кокедамы, может сделать это по-своему, используя различные растения, способы формирования земляного кома, можно также поэкспериментировать над созданием своего «фирменного» рецепта земляной смеси. В процессе работы с кокедамами у вас могут появиться свои собственные секреты.
    Единственное, что нужно соблюдать при создании кокедамы — это пропорции. Вообще, соблюдение пропорций — один из пунктиков искусства бонсай.
    Высота растения не должна превышать высоты грунтового шара более чем в 1,5 раза.
    Размер подставки или поддона должен также соответствовать размерам грунтового шара. Поддон, в который устанавливают кокедаму, не должен быть выше ¼ высоты грунтового шара.

    Ինչպես ստեղծել կոկեդամա

    Խնամքը

  • Բոնսայ

    Բոնսայը (盆栽 bonsai` չինարեն penzai (պենզայ) բառի ճապոներեն արտասանությունը` սկուտեղ և աճեցնել բառերից) գեղեցիկ գաճաճ ծառեր աճեցնելու ճապոնական արվեստ է, որն ի սկզբանե առաջացել է Չինաստանում՝ ավելի քան 1000 տարի առաջ:
    Ի տարբերություն այլ բույսերի աճեցման՝ բոնսայի արվեստը զուտ էսթետիկական նպատակներ ունի:
    Ճապոնիայում բոնսայով սկսել են զբաղվել Կամակուրաների ժամանակաշրջանում (1185-1333), երբ, մեծամասամբ բուդդիստների շնորհիվ, չինական մշակույթը տարածվում ու միաձուլվում էր ճապոնականին: Սակայն Ճապոնիայում գաճաճ ծառերի աճեցման արվեստը հասավ այլ մակարդակի: Այստեղ, ի տարբերություն Չինաստանի, այս ծառերը սկսեցին  աճեցնել ոչ միայն վանքերում վանականների կողմից, այլև ազնվականների բարձր դասի կողմից` դառնալով հեղինակության, պատվի ու ճոխության խորհրդանշան: Այսօր ժամանակակից Ճապոնիայում բոնսայը հասանելի է նաև սովորական բնակչությանը:
    Բոնսայն ունի իր փիլիսոփայությունը, և ճապոնացիների համար այն խորհրդանշում է անտիկ հավատալիքների ու մարդու, հոգու և բնության միջև ներդաշնակությունը:
    Ժամանակի ընթացքում այս արվեստի փիլիսոփայությունը փոփոխվել է, փոփոխվել են նաև բոնսայի տեսակներն ու դրանք ավելի կատարելագործվել են: Այսօր ճապոնական այս գեղեցիկ արվեստը հասանելի է նաև աշխարհին` տարբեր ցուցահանդեսների ներկայացման միջոցով:

    Բոնսայի դասակարգումը ըստ չափսերի

    Եթե որպես դասակարգման չափանիշ ընդունենք բույսի բարձրությունը, ապա բոնսայները բաժանվում են երեք հիմնական խմբերի՝ փոքր, միջին և մեծ։ Բոնսայի բարձրությունը հաշվարկվում է առանց ծաղկաթաղարի բարձրության։

    • Փոքր բոնսայ (shokkin)։ Այս խմբին դասվում են 8-15 սմ բարձրությամբ բույսերը։
    • Միջին բոնսայ խումբը ընդգրկում է երկու ենթախմբեր՝
      • Կոմոնո (Komono)։ Բարձրությունը15-30 սմ;
      • Չումոնո (Chumono)։ Բարձրությունը 30-60 սմ։
    • Մեծ բոնսայ խումբը նույնպես երկու ենթախումբ ունի՝
      • Օմոնո (Omono)։ Բարձրությունը մոտ 1 մետր;
      • Պարտեզի բոնսայ։ 120 սանտիմետրից բարձր բույսերը։

    Բոնսայի ոճերը

    Համարյա բոլոր բոնսայների ուրվագծում նշմարվում է եռանկյունին, որը խորհրդանշում է Աստված, Հող, Մարդ եռամիասնությունը։  Բոնսայը կարծես միացնում է երկիրը երկնքին և ուղեկցում է մարդուն նրա հոգևոր ճանապարհին։

    Բոնսայի հանրահայտ ոճերն են՝

    Տյոկկան (Chokkan):
    Դասական, ուղիղ կանգնած, սիմետրիկ ճյուղերով ծառն է։ Այս ոճը ամենահարմարն է սկսնակ բոնսայ աճեցնողի համար և այն հանդիսանում է մի շարք բարդ ոճերի բաղադրիչ։

    Մոյոջի (Moyogi): Ազատ ուղղահայաց կամ ծռված բնով ծառի ոճն է։ Սա հիմնական ոճերից մեկն է և ամենատարածվածն է։ Ասում են, եթե ճապոնացին դժվարանում է ընտրել ոճը, ապա ընտրում է մոյոջին։ Այս ոճը կիրառելի է համարյա բոլոր տեսակի ծառերի համար, բայց առանձնապես հաճախ է կիրառվում  սոճենու, կաղնու, թխկենու, գիհիի համար։

    Շական (Shakan): Сплошной ствол склоняется влево или вправо. У этой формы наибольшее внимание следует уделять корневой системе. Особенно мощные корни растут в направлении наклона и создают впечатление, что дерево держится надежно. Подходит для большого количества видов. Под воздействием сильных преобладающих ветров дерево вырастает с наклоном, такая же форма может наблюдаться у растения, растущего в тени и тянущегося к солнцу. Ствол дерева, который может быть прямым или несколько изогнутым, должен быть наклонен под углом от 70 до 90° по отношению к поверхности контейнера. С одной стороны деревца корни развиты сильно, и кажется, что они прочно держатся за почву, а со стороны наклонившегося ствола — уходят в землю.
    Հոկիդաչի (Hokidachi): Форма предполагает растение с сильно развитой кроной,знакомой нам по деревенским липам. Аналогична строго вертикальной,но, в отличие от последней, ствол в верхней трети разделяется. Крона может быть образована одной или несколькими равноправными ветвями. Соотношение размера кроны к длине ствола равно 2 : 1. Подходит для широколиственных деревьев с тонкими ветвями, таких как дзельква, вяз и граб. В природе этот стиль практически идеально наблюдается у Zeikova (дзельквы). При создании бонсай этот стиль может использоваться и для некоторых других видов. Ствол — строго вертикальный, но не слишком длинный, все ветви расходятся из одной точки. Крона — сферическая и очень плотная. Благодаря множеству тонких ветвей дерево имеет привлекательный вид даже без листвы. В целом дерево напоминает старинную метелку.
    Стиль легко формирующийся, основно принцип которого — абсолютно правильный ствол с ветвями, расположенными в виде веера, зонтика, метлы. Классический вариант бонсай формируется в результате прищипки верхушечного побега на 1/3 общей высоты ствола. Когда пробуждаются почки, образуется Уобразная форма кроны. В дальнейшем ветви прищипываются, что и создает искомую форму кроны. Для данногостиля наиболее пригодны лиственные виды деревьев, имеющие в природе раскидистую, широкую крону.
    Կենգայ (Kengai)։ Напоминает дерево, которое растет на краю скалы в горах и смотрит вниз. Каскадная форма отражает постоянную борьбу за выживание, которую приходится вести растениям. Для нее используют особенно высокие емкости для посадки. Верхушка растения опускается значительно ниже края почвы в горшке. Ствол и ветви изогнуты, как и в случае свободной вертикальной формы.
    Подходит для сосен, кизильников, пиракант и можжевельника. Не рекомендуется для деревьев с крепкими, плохо гнущимися стволами. Дерево, растущее на крутом обрыве, может изогнуться по многим причинам — из-за падающих камней, под собственным весом или тяжестью снега, из-за недостатка света. Это и есть стиль “каскад“, созданный самой природой. Применительно к бонсай это означает, что крона деревца должна располагаться ниже верхней кромки контейнера. Довольно трудно поддерживать растение стиля “каскад“ здоровым, поскольку оно стремится расти вверх.
    Каскадные формы
    Каскадная форма символизирует постоянную борьбу дерева за выживание. В природе это дерево на крутом утесе или скалах. У таких деревьев естественная платформа роста уничтожена оползнем или разрушением скалы. Корни еще могут надежно закрепить дерево, но ствол и ветви склоняются глубоко вниз и далеко простираются. В формировании бонсай существуют несколько разновидностей каскадных форм, но все они базируются на двух основных разновидностях – полный каскад и полукаскад (япон. – кенгай и хан-кенгай). В полукаскадной форме ветви не опускаются ниже нижнего края горшка, в полном каскаде – могут спускаться значительно ниже. Полукаскад требует пропорциональности кроны и расположения ствола. Небари должны быть так развиты, чтобы удерживать ствол, основная масса их ориентирована в направлении каскадной ветви. Ствол, растущий вверх, обычно оформляется с широкой кроной и располагается по центру плошки. Для каскада используют первую ветвь дерева. При полном каскаде ствол опускается ниже дна плошки. Каскадная ветвь доминирует над самим стволом. Длина каскада не ограничивается. Можно формировать каскад с прямым или изогнутым стволом. При изогнутом варианте строение дерева похоже на свободную вертикальную форму, которая «растет вниз». При прямом варианте – на строгую вертикальную.
    В питомниках обычно можно найти хороший материал для каскадных форм, если к тому же растение достаточно гибкое. Тем не менее, большее, чем обычно внимание обращается на исходную форму дерева. Формы, склонные к ползучему, стелющемуся росту особенно пригодны. При выборе важно, чтобы имелась в наличии крупная ветвь в нижней трети ствола. Формирование каскада в саду на грядке обычно невозможно, необходима посадка в глубокую плошку.
    Общее для всех каскадных форм: ветвь склоняется над краем плошки. Этот изгиб, как показано на рисунке, достигается различными способами: проволокой, натяжными приспособлениями или изменением положения плошки. Чем медленнее растет дерево, тем легче направлять его рост вниз. Наложение проволоки также необходимо для направления центральной верхней ветви. С помощью аккуратного использования проволоки нужно позаботиться о том, чтобы иметь пышные и широкие облиствленные области. Ветви должны иметь куполообразный профиль, чтобы подчеркивать скромный вид ствола. Нижняя сторона ветвей не должна иметь листьев (хвои).
    Основание ствола находится, как правило, в центре плошки. При таком расположении особенно важен вид штамба и корней. Размер плошки при каскадных формах очень важен по сравнению с другими стилями. При полном каскаде необходим глубокий тяжелый горшок, который создает противовес растению. Для полукаскада можно выбрать более плоскую плошку.
    Հան-Կենգայ (Han-Kengai)։ Подобна наклонной форме, но не обладает сплошным стволом. Последний уже вблизи от земли теряет свое доминирующее положение. Сильно развитая боковая ветвь вырастает далеко за край плошки, оставаясь на уровне почвы; все это напоминает дерево, которое склоняется над расщелиной в скале.

    Подходит для всех видов, за исключением крепких, плохо гнущихся деревьев. Этот стиль, как и “каскад», встречается в природе у деревьев, растущих на крутых склонах, по берегам рек и на болотах. Из-за близости воды ствол растет не вниз, а, скорее, в горизонтальном направлении.
    Каскадные формы
    Каскадная форма символизирует постоянную борьбу дерева за выживание. В природе это дерево на крутом утесе или скалах. У таких деревьев естественная платформа роста уничтожена оползнем или разрушением скалы. Корни еще могут надежно закрепить дерево, но ствол и ветви склоняются глубоко вниз и далеко простираются. В формировании бонсай существуют несколько разновидностей каскадных форм, но все они базируются на двух основных разновидностях – полный каскад и полукаскад (япон. – кенгай и хан-кенгай). В полукаскадной форме ветви не опускаются ниже нижнего края горшка, в полном каскаде – могут спускаться значительно ниже.
    Полукаскад требует пропорциональности кроны и расположения ствола. Небари должны быть так развиты, чтобы удерживать ствол, основная масса их ориентирована в направлении каскадной ветви. Ствол, растущий вверх, обычно оформляется с широкой кроной и располагается по центру плошки. Для каскада используют первую ветвь дерева. При полном каскаде ствол опускается ниже дна плошки. Каскадная ветвь доминирует над самим стволом. Длина каскада не ограничивается. Можно формировать каскад с прямым или изогнутым стволом. При изогнутом варианте строение дерева похоже на свободную вертикальную форму, которая «растет вниз». При прямом варианте – на строгую вертикальную.
    В питомниках обычно можно найти хороший материал для каскадных форм, если к тому же растение достаточно гибкое. Тем не менее, большее, чем обычно внимание обращается на исходную форму дерева. Формы, склонные к ползучему, стелющемуся росту особенно пригодны. При выборе важно, чтобы имелась в налии крупная ветвь в нижней трети ствола. Формирование каскада в саду на грядке обычно невозможно, необходима посадка в глубокую плошку.
    Общее для всех каскадных форм: ветвь склоняется над краем плошки. Этот изгиб, как показано на рисунке, достигается различными способами: проволокой, натяжными приспособлениями или изменением положения плошки. Чем медленнее растет дерево, тем легче направлять его рост вниз. Наложение проволоки также необходимо для направления центральной верхней ветви. С помощью аккуратного использования проволоки нужно позаботиться о том, чтобы иметь пышные и широкие облиствленные области. Ветви должны иметь куполообразный профиль, чтобы подчеркивать скромный вид ствола. Нижняя сторона ветвей не должна иметь листьев (хвои).
    Основание ствола находится, как правило, в центре плошки. При таком расположении особенно важен вид штамба и корней. Размер плошки при каскадных формах очень важен по сравнению с другими стилями. При полном каскаде необходим глубокий тяжелый горшок, который создает противовес растению. Для полукаскада можно выбрать более плоскую плошку.
    Բունջինգի (Bunjingi): Эту форму отличает наличие ветвей только на верхушке дерева, тогда как остальная его часть не имеет ветвей и листьев. Ствол тонкий, вертикальный или наклонный. Форма может быть одно- или многоствольной.
    Подходит для большинства хвойных или широколиственных деревьев. Этот стиль берет свое название от манеры рисования, которую использовали китайские художники, рисуя воображаемые деревья. Особенность этого стиля: элегантно изогнутая линия ствола, при полном отсутствии нижних веток крона располагается только в верхней части дерева. Подобные деревья мы можем встретить и в лесу, когда из-за недостатка солнечного света и тесноты у них отмирают нижние ветки, а ствол выглядит шишковатым и грубым.
    “Литературный” стиль. Этот термин отражает не эстетику стиля, а скорее историю его возникновения. В свое время бонсай стал очень популярным среди творческой интеллигенции Китая, которая создала для себя особый стиль бонсай. Bunjingi может быть сформирован гораздо быстрее классических форм и оценивается не по каноническим критериям. Ствол дерева длинный, тонкий и изящный, ветви начинаются в верхней его трети. Именно форме ствола здесь уделяется основное внимание, поэтому листвы мало, крона нераскидистая.
    Она легка, воздушна и выглядит, словно нарисованная тушью иллюстрация из старинных японских книг.

    Ֆուկինագասի (Fukinagashi, Windswept Bonsai style): Обозначение этой формы не нуждается ни в каких пояснениях — великолепные наглядные примеры можно увидеть на морском берегу, где ветер дует всегда в одном направлении. Бонсай формируют таким образом, что ствол и ветви направлены в одну сторону. При этом создается впечатление, что дерево постоянно обвевается сильным ветром. Можно использовать сосну, березу.
    На первый взгляд склоненное ветром дерево (дословно – избитое ветром, прим. Перев.), (яп. – фукинагаси) похоже на наклонную форму. В действительности общее только – угол наклона. Поскольку стиль символизирует дерево, постоянно подвергающееся напору стихии, не только ствол, но и все ветви направлены в одну сторону. Дерево не имеет возможности сформировать естественное равновесие, т.к. постоянно подвержено сильному воздействию. В природе фукинагаси – дерево на морском побережье, дерево на вершине горы. Иногда ствол может быть даже вертикальным, а горизонтальны лишь ветви. Чаще ствол непрерывный до вершины. Но можно формировать в этом стиле и разветвляющийся наверху ствол, а также многоствольные варианты. Крона также должна соответствовать стилю: тогда как при прямом стволе желательно густое равномерное облиствление, в стиле фукинагаси листва должна быть как бы «растрепана» ветром, т.е. иметься минимум листьев. Поэтому на хвойных деревьях весной оставляются только свежий прирост хвои. Наблюдатель должен ощущать воздействие стихии на все части дерева.
    Սոկան (Sokan, Double trunk style Bonsai): Два дерева растут из одного корня, образуя сдвоенный ствол. Одно из них должно быть сильным и большим, второе – маленьким и тонким. Ветви расходятся горизонтально, образуя общую крону. Этот стиль нередко называют “отец и сын” или “близнецы”. Подходит для всех видов деревьев. Такой силуэт широко распространен в природе. Из одного корня вырастают два ствола, причем один — гораздо мощнее второго. В бонсай этот стиль может быть создан искусственно, когда второй ствол формируется из нижней ветви. Убедитесь, что ветка не расположена слишком высоко, иначе образуется «вилка», которая не вписывается в стиль бонсай.
    Специалисты рекомендуют выбирать виды, легко переносящие деформацию ствола и ветвей, небольшой объем почвы, обрезку кроны и корневой системы. В Японии отдают предпочтение хвойным, вечнозеленым и листопадным деревьям с мелкими листьями, цветками и плодами: криптомерии японской, тису ягодному, различным видам сосен, можжевельников, елей, кленов, буков, вязов, дзельквы, гинкго. Охотно выращивают айву японскую, цитрусовые, яблони, сливу умэ, азалии, камелии, пироканты, глицинии, имеющие красиво окрашенные листья, цветки и плоды. В других странах любители бонсай широко используют виды местной флоры, отдавая предпочтение экземплярам, растущим в природе в экстремальных условиях.
    Multitrunk Bonsai style (Kabudachi)
    In theory the multi trunk style is the same as the double trunk style, but with 3 or more trunks. All trunks grow out of a single root system, and it truly is one single tree. All the trunks form one crown of leaves, in which the thickest and most developed trunk forms the top.
    YOSE-UEՅոսե ույե (Yose-Ue, Forest Bonsai style): Начинающим можно рекомендовать посадки бонсай в стиле леса или рощи (япон. – исе-уе). Это хорошее начало для самостоятельного формирования, так как можно поупражняться в формировании бонсай и создании композиции, имея относительно молодой и/или дешевый материал. Однако, чтобы доработать композицию до конца, нужны годы.

    Սեկի-ջոջու (Seki-joju, Growing on a rock Bonsai style)։ В этом случае одно или несколько деревьев растут на скале, причем корни не имеют никакого контакта с землей в плошке. Или же корни растут из земли, оплетая (охватывая) камень. Это создает впечатление прочности закрепления растения.В качестве скалы подходят камни с шершавой поверхностью, с царапинами, щелями и углублениями. Само дерево может быть выращено в любом стиле, но формальный вертикальный и «метелка“ не будут лучшим выбором.

    Подходит для всех видов с сильно развитыми корнями, например, клена, китайского вяза, сосны и можжевельника. На каменистых почвах некоторые растения выживают благодаря тому, что их корни, охватывая валуны, забираются под них в поисках воды и питательных элементов, накапливающихся в трещинах и пустотах. Корни, открытые ветрам и подверженные различным превратностям погоды, вскоре начинают походить на ствол. Важным элементом бонсай является эффектное сплетение корней, которые выглядят старыми. Само дерево может быть выращено в любом стиле, но формальный вертикальный и “метелка» не будут лучшим выбором. Поскольку растение черпает питание из контейнера, уход за ним не намного сложнее, чем за растениями других стилей. Проведите пересадку так, чтобы камень с корнями был хорошо виден.
    Իշիծուկի (Ishitsuki, Growing in a rock Bonsai style)։ Подходит для сосны, клена, цветущей айвы и рододендрона. В композиции этого стиля деревья растут из трещин в камнях. Корни как бы уходят в камень и оттуда растение получает все необходимое питание и воду. Для бонсай такого стиля очень важен регулярный полив, поскольку запас влаги в трещинах ограничен. Для обеспечения высокой влажности окружающего воздуха камень можно разместить в неглубоком блюде с водой. Посадив несколько деревьев, можно создать пейзаж.
    Իկադաբուկի (Ikadabuki, Raft Bonsai style)։  Групповые формы не могут состоять из отдельных деревьев. Это мы могли видеть при описании отдельных форм оформления. Например, при двуствольном (сокан), трехствольном (санкан) или многоствольном (кабудати) стиле стволы имеют общий корень. Это правило проявляется и в стиле плота (япон. – икада-буки). Форма плота – стиль, при котором из горизонтально лежащего ствола («поваленном» дереве) растущие вверх ветви со временем превращаются в стволы. Они как бы «плывут» на основном стволе, как на плоту.
    Форма плота (Бук, Fagus silvatica), сформированный из йамадори.Форма плота (Бук, Fagus silvatica), сформированный из йамадори. Стиль плота оформляется таким образом, чтобы у наблюдателя складывалось следующее впечатление: непогода свалило дерево, которое лежит на земле. Ветви его частично обломаны или придавлены землей. При этом корневая система цела. Ветви, которые не погибли, организуются по-новому и растут, повинуясь законам роста, как отдельные деревья. Создание такой композиции не труднее, чем для других стилей, но нужно иметь терпение. Оформление стиля плота занимает по крайней мере, 3-5 лет. Это объясняется тем, что первоначально имеющийся корень нельзя удалять сразу, а только когда образуются достаточно функциональные корни из горизонтальной части лежащего ствола. Особенно это важно для хвойных, т.к. признаки недостаточности корневой системы могут проявиться только спустя месяцы. Лучшее время для создания форм рощи – весна (до распускания листьев), в исключительных случаях – осень (после листопада). Деревья тщательно отбираются. Наиболее подходят растения, у которых ветви растут преимущественно, с одной стороны. Время, необходимое для новообразования корней зависит от породы дерева. Тогда как для клена, например, достаточно 1-2 года, для сосны нередко необходимо 5 лет. При оформлении плота различают прямой и изогнутый вариант. При прямом варианте основной ствол относительно короткий и толстый, вертикальные стволы располагаются на одной линии. Они обычно стоят прямо или слегка наклонены. Если вообще изгибы имеются, они должны повторяться во всех стволах. При изогнутом варианте основной ствол относительно тонкий и неоднократно изогнут. «Вертикальные стволы» обычно оформляются в свободном стиле с легкими изгибами. Вариант оформления определяется, прежде всего, породой исходного материала. Ель коника, которая растет в природе обычно прямо и строго, оформляют в прямолинейном стиле, тогда как для Pinus parviflora или Acer palmatum больше подходит изогнутый вариант.
    Корневая система. С нижней стороны растения удаляется кора и обрабатывается стимулятором укоренения. Корневая система сокращается примерно на 1/3. Дерево укладывается на бок в глубокий контейнер. Примерно через 1-2 года из горизонтального ствола образуются корни, тогда можно удалить старую корневую систему и пересадить бонсай в более подходящий контейнер.
    Shari Bonsai style (Sharimiki)
    As time passes, some trees develop bald or barkless places on their trunks as a result of harsh weather conditions. The bald part usually begins at the place where the roots emerge from the ground, and grows increasingly thinner as it continues up the trunk. Intense sunlight will bleach these parts, forming a very characteristic part of the tree. With Bonsai the bark is removed with a sharp knife and the barkless spot is treated with calcium sulfate in order to speed up the bleaching process. Click here for an image of all Bonsai styles.

    Նեագարի (Neagari)։ Բույսի արմատների վերին մասը մերկացած է, ինչը յուրահատուկ տեսք է տալիս բանսային։
    Այս ոճին հարմար են օդային արմատներ ձևավորող բույսերը, օրինակ Ֆիկուս ռետուզան (Фикус Ретуза, Ficus Retusa), Ֆիկուս գաճաճը (Creeping fig or Climbing figФикус крохотныйFicus pumila) և Բենգալյան ֆիկուսը (Banyan, Banyan fig, Фикус бенгальский, Ficus benghalensis):

  • Ռոբինիա կեղծակացիա

    Ռոբինիա կեղծակացիան կամ Սպիտակ ակացիան (անգլ․՝ Black locust, ռուս․՝ Робиния псевдоакация, լատ․՝ Robinia pseudoacacia) պատկանում է բակլազգիների ընտանիքի (Fabaceaeթիթեռնածաղկավորների ենթաընտանիքին: Ծառատեսակն այսպես է անվանել Կարլ Լիննեյը՝ Լյուդովիկոս XII-ի պարտիզպան Վեսպասիան Ռոբենի պատվին: Ռոբինիան, որ տնկել է Ռոբենը, մինչ այժմ կարելի է տեսնել Փարիզի բուսաբանական այգում: Դա այս ծառատեսակի առաջին նմուշն էր Եվրոպայում: Լայնորեն տարածված է բուսաբանորեն սխալ՝ «սպիտակ ակացիա» անվանումը: Ամենայն հավանականությամբ թյուրիմացություն է առաջացրել այն, որ «ակացիա» հունարեն նշանակում է փուշ:

    Ծագում է Հյուսիսային Ամերիկայից, սակայն շատ լավ ադապտացվել և աճում է աշխարհով մեկ, այդ թվում նաև Հայաստանում: Արագ է աճում, հատկապես առաջին 10 տարում ամենամյա աճը կազմում է 60-80 սմ բարձրությամբ, 20-30 սմ լայնանությամբ: Ձևավորում է խորը և հզոր արմատային համակարգ:
    Խոշոր ծառ է, մինչև 25-30 մ բարձրությամբ և մինչև 1-1,2 մ բնի տրամագծով: Բունը ծածկված է ակոսանման, ճաքճքված, մոխրագույն կեղևով: Ընձյուղները մերկ են, անկյունավոր կանաչավուն կամ դարչնագույն: Տերևները կենտ փետրայև են, փշանման տերևակիցներով, 10-35 սմ երկարությամբ, 9-19 էլիպսանման տերևիկներով: Սպիտակ, բուրումնավետ ծաղիկները հավաքված են դեպի ցած կախված խոշոր՝ 10-20 սմ երկարությամբ ողկույզներում:  Ունդերը երկարավուն են, գորշադարչնագույն, տափակ՝ 5-12 սմ երկարությամբ և 1-1,5 սմ լայնությամբ: Սերմերը մանր են: Հովտային շտջաններում ծաղկում է մայիսին, իսկ լեռնային շրջաններում՝ հունիսին կամ հուլիսին:
    Երաշտադիմացկուն է: Ջերմասեր է, սակայն դիմանում է մինչև -35օ սառնամանիքներին: Ավելի ցածր ջերմաստճանների դեպքում ցրտահարվում է, սակայն արագորեն վերականգնվում է: Հրաշալի մեղտատու է, մի ծառը տալիս է մինչև 15 կք բարձրորակ մեղր: Տերևները պարունակում են մեծ քանակությամբ А և C վիտամիններ: Տերևներից ներկ են ստանում, ծաղիկներից ՝ եթերային յուղեր:

    Հղումներ
  • Լանտանա

    WP_20170925_004Լանտանան (անգլ․՝ Shrub verbenas or Lantanas, ռուս․՝ Лантана, լատ․՝ Lantana) աղավնիճազգիների (Verbenáceae) ընտանիքին պատկանող գեղեցիկ, բազմամյա թուփ կամ կիսաթուփ է։ Հայրենիքը՝ Հնդկաստանի, Մեքսիկայի և Կոլումբիայի մերձարևադարձային գոտիներն են, սակայն, այժմ նաև լավ տարածվել է Միջերկրականի ափերին և Միջին Արևելքում։ Հայաստանում կարելի է աճեցնել որպես մեկամյա կամ սենյակային բույս։
    Նուրբ, փոքրիկ և տարբեր գույների ծաղիկներից կազմված ծաղկաբույլերը գեղեցկացնում են թուփը ողջ ամառվա ընթացքում։
    Ոչ պահանջկոտ, ակտիվ աճող բույս է։

    Լանտանայի բազմացումը

    Լանտանան բազմացնում են սերմերով կամ կտրոններով։ Սերմերով բազմացումը ջանքեր է պահանջում, բայց թույլ է տալիս մեծ քանակով նոր բույսեր ստանալ։ Պետք է հաշվի առնել, որ սերմերով բազմացնելիս տեսակի հատկությունները ոչ միշտ են պահպանվում։
    WP_20170924_003Սերմերը խորհուրդ է տրվում ցանել ավազատորֆային խառնուրդի մեջ՝ նոյեմբերին։ Մինչև ցանելը, 1,5-2 ժամով թրջելով դրանք տաք (50-60°C) ջրում, ինչից հետո մշակելով աճի որևէ խթանիչով։ Ցանքի համար ստեղծում են ջերմոցային պայմաններ՝ +20…+22°C օդի ջերմությամբ։
    Ծիլերը հայտնվում են 3-4 շաբաթից, ինչից հետո դրանք պահում են ավելի նվազ՝ +12…+14°C ջերմաստիճանում։ Աճը խթանելու համար կարող է լրացուցիչ լուսավորության անհրաժեշտություն առաջանալ։ 2-3 տերև ձևավորած ծիլերը կարելի է տեղափողել առանձին բաժակների մեջ։
    Ավելի դյուրին է լանտանայի բազմացումը կտրոններով։ Գարնանը, էտելու ժամանակ պետք է առանձնացնել չորս տերևներով, տաս սանտիմետր երկարությամբ կտրոններ, որոնց արմատակալումն իրականացվում է փխրուն, պարարտ հողի մեջ։ Տնկած կտրոնները պահում են տաք, լուսավոր սենյակում , ընդորում, առաջին երկու շաբաթը պահում են մինի ջերմոցի տակ։ Այնուհետև, մի քանի ժամով մինի ջերմոցը բացում են, նորից փակում մեկ շաբաթով, ինչից հետո ընդհանրապես բացում։

    Լանտանայի խնամքը

    Լանտանա աճեցնելը շատ հեշտ է։ Բույսը արագ է աճում և դրա համար հատուկ պայմաններ պետք չեն։ Բույսը շատ է սիրում պայծառ լուսավորություն և երկար լուսային օր, ուստի գերադասելի է տեղադրել այն հարավային պատուհանի մոտ։ Ամռանը խորհուրդ է տրվում բույսը պատշգամբ կամ այգի դուրս հանել, որտեղ այն կփարթամանա և երկար ժամանակ կծաղկի։ Արևի ուղիղ ճառագայթներից չի վախենում նույնիսկ շատ շոգ օրերին, միայն պետք է առատ ջրել։ Ստվերում բույսի տերևները մանրանում են ու ծաղկել չի կարողանում։
    Եթե ձմեռները տաք են և ցրտահարության վտանգ չկա, լանտանան կարելի է աճեցնել բաց գրունտում։
    Սենյակում աճեցնելիս օդի լավագույն ջերմաստիճանը +22…+27°C է, իսկ ձմռանը՝ +10…+12°C։
    Լանտանայի որոշ տեսակներ կարող են դիմանալ մինչև -2°C կարճատև ցրտահարմանը։
    Լանտանան ջրով ցողելու կարիք չկա, սակայն, երբեմն արժե լվանալ տերևները։ Ծաղկման շրջանում խուսափեք ցողել ծաղիկները ՝ դա կհանգեցնի արագ թոշնելուն։
    Կանոնավոր ջրելը կարևոր է՝ գրունտի հաճախակի չորանալը կարող է հանգեցնել տերևների թոշնելուն ու աճի դանդաղելուն։ Պետք է հետևել, որ գրունտի միայն վերին շերտը չորանա՝ ոչ ավել։
    Ջրելու ջուրը պետք է լինի հնացված և գոլ։
    Գարնան սկզբից մինչև ծաղկելու ավարտը լանտանան ամսական երկու անագամ  լրացուցիչ սնուցման կարիք ունի։
    Բույսի լավ տեսք ստանալու համար, այն պետք է ձևավորել էտելու միջոցով։
    Լանտանայի արմատները շատ արագ են զարգանում ու տարածվում, ուստի,   1-3 տարին մեկ ծաղկաթաղարը պետք է լինում ավելի մեծով փոխարինել։ Տեղափոխումը լավ կլինի անել գարնան սկզբին։ Ծաղկաթաղարը պետք է լինի խոր և տարողունակ, պետք է ապահովվի լավ դրենաժ։
    Հողախառնուրդը կազմվում է՝

    Հիվանդությունները և վնասատուները

    Ցուրտ ու խոնավ սենյակում լանտանան կարող է հիվանդանալ տերևային ժանգով (листовая ржавчина). Չափից շատ ջրելը կարող է հանգեցնել արմատների փտելուն։
    Հյութեղ տերևները հաճախ են ենթարկվում վահանակիրների, ուտիճների,  սպիտակաթևիկների, սարդոստայնային տիզերի և ալրատիզերի հարձակմնանը։
    Բաց գրունտում լանտանան ավելի շատ է տուժում վնասատուներից, ուստի խորհուրդ է տրվում գարնանը բույսի կանխարգելիչ մշակումներ անել։

    Հղումներ